MANILA — Sa gitna ng kontrobersiya sa 2026 national budget ng Pilipinas, naging center stage si Senador Rodante Marcoleta, lalo na sa mga sesyon sa Senado kung saan mariing kanyang hinarap ang mga opisyal at ipinahayag ang kanyang malakas na pagtutol sa ilang aspeto ng badyet na inaprubahan kamakailan.
Sa Senado, ibinoto ni Marcoleta ang “NO” sa ratipikasyon ng P6.793-trilyong national budget para sa taong 2026, na pinirmahan ni Pangulong Ferdinand “Bongbong” Marcos Jr. noong Enero 5, 2026. Ang kanyang desisyon ay aniya batay sa mga konkretong audit findings, mga pag-uugali ng pondo, at bawal na mga istruktura o paglalaan sa badyet na hindi umano naaayon sa batas at dapat masusing suriin.
Sa mga talakayan at hearing, isang mainit na debate ang naganap, kung saan mariing kinuwestiyon ni Marcoleta at iba pang senador ang mga pondo gaya ng unprogrammed funds at ayuda allocations na madalas ituring na “pork” o discretionary funds — bagay na labis nilang binatikos bilang potensyal na pagbubukas para sa anomalya.
Bagaman sinabi ng ilang lider ng Senado, tulad ni Senate President Vicente “Tito” Sotto III, na ang 2026 budget ay isa sa “pinakamalinis” sa kasaysayan dahil sa mas mababang unprogrammed appropriations at mas istriktong kontrol, marami pa rin ang nanawagan ng mas matinding reforms.
Ang unprogrammed appropriations (UA) ay nabawasan nang malaki at naging pinakamababa mula 2019, na bahagi ng hakbang para maiwasan ang maling paggamit ng pondo, ngunit may skeptisismo pa rin ang ilang senador at grupo sa publiko. – Sa isang parte nsang debate, tinawag pa ng kapwa senador na si Imee Marcos ang budget na “sneakiest” — ibig sabihin’y tila tinago ang mga controversial na pondo sa iba’t ibang lugar kahit bawasan na ito.
Sa mga session sa kamag-anakan ng budget debates, napansin ng ilang tagamasid na nagkaroon ng tensyon sa pagitan ng mga lider ng Senado at ni Marcoleta dahil sa mga matatalas niyang tanong at pagtuligsa, lalo na sa paraan ng pag-hawak sa ayuda at ang pag-protekta sa transparency ng badyet.
Pinuri ni Sotto ang bagong probisyon na nagbabawal sa mga mambabatas na makialam sa paglalabas ng ayuda, habang iginigiit naman ni Marcoleta na dapat mas mahigpit ang pagprotekta sa kaban ng bayan at pag-iwas sa hinalang misuse ng pondo.
Ang pagbidabida ni Marcoleta sa isyu ay nagpapakita ng lumalaking tensyon sa pagitan ng mga opisyal at ng mga mambabatas na nagnanais ng mas malalim na pagbabantay sa pambansang pondo. Makikita dito ang malawakang diskusyon kung paano dapat gamitin ang pera ng bayan sa mas epektibo at naiintindihang paraan, lalo na sa harap ng lumalaking pangangailangan sa edukasyon, kalusugan, imprastruktura, at social support programs.
0 Comments